دستگاه بیلی چک (دستگاه سنجش زردی نوزاد)

آشنایی با دسته‌ بندی بیلی چک

دستگاه بیلی‌چک (BiliChek / Transcutaneous Bilirubinometer) یک ابزار غربالگری پزشکی سریع و غیرتهاجمی برای سنجش میزان بیلی‌روبین و تشخیص زردی (یرقان) در نوزادان است. این دستگاه بدون نیاز به خون‌گیری، سوزن زدن یا آزمایشگاه، از طریق تابش طیف‌های نوری خاص به پوست (پیشانی یا جناغ سینه) و تحلیل نور بازتاب‌شده، میزان دقیق بیلی‌روبین خون را ظرف چند ثانیه روی صفحه نمایش مشخص می‌کند.

دستگاه بیلی چک چیست؟

زردی نوزادان (Icterus) یکی از عوارض شایع در روزهای نخست پس از تولد است که به دلیل افزایش سطح بیلی‌روبین در خون ایجاد می‌شود. در گذشته تنها راه تشخیص میزان دقیق زردی، گرفتن نمونه خون از پاشنه پا یا ورید نوزاد بود که باعث ایجاد درد، استرس برای والدین و افزایش احتمال عفونت می‌شد.

دستگاه بیلی‌چک یا بیلی‌روبین‌متر پوستی، نوری با طول‌موج‌های مشخص را به پوست نوزاد می‌تاباند. نور بازتاب‌شده از پیگمنت‌های بیلی‌روبین زیر پوست، توسط سنسورهای نوری دقیق دستگاه جذب و تحلیل شده و عدد معادل بیلی‌روبین سرم خون محاسبه می‌شود.

مزایای خرید بیلی چک چیست؟

دستگاه سنجش زردی نوزاد یک روش غیر تهاجمی است که بدون درد و خونریزی می‌تواند میزان بیلی‌روبین را با دقت بالا اندازه‌گیری کند. به این ترتیب تشخیص زردی به سرعت انجام می‌شود. این دستگاه کوچک و قابل حمل است و در مکان‌های مختلف مانند مطب، کلینیک،  بخش‌های مراقبت از نوزادان قابل استفاده است. مزایای دیگر دستگاه بیلی چک شامل موارد زیر است.  

·        محافظت از نوزاد

استفاده از این دستگاه باعث محافظت از پوست نوزاد به دلیل عدم نیاز به سوزن می‌شود. با این شرایط والدین هم برای سنجش میزان بیلی‌روبین استرس و نگرانی کمتری را تجربه می‌کنند و می‌توانند عوامل محیطی که به آرامش و خواب کودک آسیب می‌زند را کنترل کنند. از طرف دیگر به دلیل سری پلاستیک قابل تعویضی که این دستگاه دارد، احتمال ابتلای نوزادان به عفونت یا بیماری کاهش پیدا می‌کند.

·        صرفه‌جویی در هزینه

در صورتی ‌که هزینه‌های سنجش میزان روبین برایتان اهمیت دارد، لازم است بدانید با خرید بیلی چک  می‌توانید در هزینه‌ها صرفه‌جویی کنید. زیرا این روش نسبت به آزمایش خون و تست آزمایشگاهی ارزان‌تر است.

·        کم شدن اتلاف وقت  

مزیت دیگر خرید بیلی چک این است که تعویض سری پلاستیکی بیلی چک در هر بار استفاده کردن از آن موجب کالیبره شدن خودبه‌خود دستگاه می‌شود. پس لازم نیست به صورت دستی دستگاه را کالیبره کنید و همین ویژگی موجب صرفه‌جویی در زمان و تسریع انجام کارها می‌شود.

چگونه از دستگاه بیلی چک استفاده کنیم؟

استفاده از دستگاه بیلی چک آسان و نیاز به دانش تخصص ندارد. باید ابتدا دستگاه را کالیبره کنید و سر پلاستیکی بیلی چک را به طور مستقیم و بدون زاویه روی پیشانی یا روی جناغ سینه قرار دهید. در نهایت برای اندازه‌گیری میزان بیلی‌روبین لازم است 5 بار متوالی دکمه اندازه‌گیری را فشار دهید. با این کار پاسخ میانگین 5 مرتبه انجام دادن تست، روی صفحه‌ی LCD بیلی چک نشان داده می‌شود.

شاید این سوال برایتان پیش بیاید که چرا باید تست را روی پیشانی یا جناغ سینه انجام دهیم و این قسمت‌های از بدن چه ویژگی‌هایی دارند.

برای اندازه‌گیری میزان بیلی‌روبین پوست می‌توان تست را در پشت، زانو یا پا هم انجام داد، اما پیشانی و پشت با سطح بیلی‌روبین بهترین ارتباط را دارند و با دقت بالایی میزان آن را اندازه‌گیری می‌کنند.

شرایطی که نمی‌توان از دستگاه بیلی ‌چک استفاده کرد:

·        سنجش میزان بیلی‌روبین در قسمت‌هایی از بدن که کبودی، هماتوم یا علامت‌های ماه‌گرفتگی دارند.

·        سنجش میزان بیلی‌روبین در قسمت‌هایی از بدن که در معرض نور خورشید قرار گرفته خطای اندازه‌گیری را بالا می‌برد.

نحوه استفاده از دستگاه بیلی چک هنگام نور درمانی چگونه است؟

کسانی که قصد خرید بیلی چک (بیلی روبین متر)  دارند بهتر است بدانند قبل از نور درمانی لازم است روی قسمتی از پوست که قرار است میزان بیلی‌روبین اندازه‌گیری شود، نوار مخصوص بیلی چک قرار داده شود تا قسمت مورد نظر در معرض نور قرار نگیرد.

سوالات متداول درباره دستگاه بیلی‌چک

۱. آیا دستگاه بیلی‌چک برای نوزادان با رنگ پوست مختلف دقیق است؟

بله؛ مدل‌های پیشرفته بیلی‌چک دارای سنسورهای چندطولی موجی هستند که اثر مکتوم‌کننده ملانین پوست و هموگلوبین را خنثی کرده و شدت بیلی‌روبین را به‌طور مستقل اندازه‌گیری می‌کنند.

۲. دقت دستگاه بیلی‌چک چقدر است؟

دقت دستگاه‌های استاندارد و کالیبره‌شده بیش از ۹۰ الی ۹۵ درصد با نتایج آزمایشگاهی مطابقت دارد و یک ابزار استاندارد و تاییدشده در بیمارستان‌ها و مطب‌های اطفال است.

زمانی‌که دستگاه فتوتراپی قطع می‌شود، باید نوار مخصوص برداشته شود و میزان بیلی‌روبین اندازه‌گیری شود. بعد از انجام این مراحل می‌توان مجدداً دستگاه فتوتراپی را روشن کرد.

دستگاه بیلی چک وسیله‌ای کوچک و کم وزن است که بدون نمونه‌گیری از خون نوزاد، میزان بیلی‌روبین را اندازه‌گیری می‌کند. سرعت بالای پاسخگویی دستگاه موجب صرفه‌جویی در وقت و هزینه می‌شود و کیفیت درمان را افزایش می‌دهد. این مطلب راهنمای کاملی برای خرید بیلی چک و نحوه‌ی استفاده از آن است.